10 mei 2020
2020 - 5de zondag van Pasen © Harrie Brouwers, Voerendaal



'ZEG MAAR WAT IK MOET DOEN!'

Johannes is de laatste die een evangelieverhaal vertelt. Hij doet het tientallen jaren na Markus, Lukas en Mattheus. Hij doet het ook heel anders, meer beschouwend. Zijn werk is eerder een verhalende theologie dan een hiostorisch verslag.
Eigen bij Johannes is een heel lange afscheidsspeech die Jezus houdt aan zijn laatste avondmaal. Een soort testament! Uit die rede komt het evangelie van vandaag, met aan de interruptiemicrofoon de apostel Filippus.


Hieronder afbeeldingen van Filippus. Eerst een schilderij van Peter Paul Rubens uit 1612 (thans in Madrid). Een icoon uit het Catherinaklooster in de Sinaï met daarnaast nog een oude icoon. Daaronder meer recente afbeelding uit de orthodoxe traditie.




 


HET EVANGELIE VOLGENS JOHANNES  (14,1-12)

 

Ik leg u de tekst voor uit de 'Naardense Bijbel' van Pieter Oussoren, die met zijn vertaling zo dicht mogelijk bij de poetische kracht van de bron wil blijven.

Laat uw hart niet geschokt zijn;
vertrouwt op God en vertrouwt ook op mij;
in het huis van mijn Vader zijn vele verblijven;
maar als het niet zo was, zou ik u dan zeggen
‘ik ga vooruit om u een plaats te bereiden’?-
als ik vooruit gegaan ben en u een plaats heb bereid
kom ik weer en zal u bij mij opnemen,
opdat daar waar ík ben ook gíj zijt.
En waar ík heen ga, daarheen weet ge de weg!
Tomas zegt tot hem: heer, we weten niet waar u heen gaat,
hoe weten we de weg?
Jezus zegt tot hem: ík ben de weg,
en de waarheid en het leven;
niemand komt tot de Vader dan door mij;
als ge mij hebt leren kennen kunt ge ook weten wie mijn Vader is;
van nu af kent ge hem en hebt ge hem gezien!
Filippus zegt tot hem: heer, toon ons de Vader
en het is ons genoeg!
Jezus zegt tot hem: zo lange tijd ben ik bij u
en toch heb je me niet leren kennen, Filippus?-
wie mij gezien heeft, heeft de Vader gezien!-
hoe kun jíj zeggen ‘toon ons de Vader’?-
gelóóf je niet dat ík één ben met de Vader
en dat de Vader één is met mij?-
de dingen die ík u zeg 
spreek ik niet vanuit mijzelf,
maar de Vader die in mij verblijft
doet zijn werken!- gelooft het van mij dat ík één ben met de Vader
en dat de Vader één is met mij; maar zo niet, gelooft deze dingen
vanwege de werken!-
amen, amen, ik zeg u: wie in mij gelooft,-
de werken die ík doe zal ook hij doen,
ja grotere dan deze zal hij doen,-
omdat ík vooruit ga naar de Vader;



 

LIEVE KINDEREN

Lang geleden leefde in Frygië (dat is nu Turkije) een koning. Koning Midas. Over Midas gingen de sterkste verhalen de ronde. Zo mocht hij eens van de god Dyonysos een wens doen. Hij wenste toen dat alles wat hij zou aanraken in goud zou veranderen. Vind je dat een slimme wens? Zou je het ook doen? Je snapt wel, met die kracht was hij dolgelukkig. Totdat..., ja totdat hij zijn kindje over zijn hoofdje aaide....! En totdat hij een boterham wilde eten. De dingen die je aanraakt kunnen maar beter blijven wat ze zijn. Midas gaf het geschenk maar gauw terug!
Een ander keer hielden twee goden een muziekwedstrijd. Pan speelde een populair deuntje op zijn fluit en Apollo speelde op de citer een prachtig stuk. Iedereen vond Apollo de beste. Alleen Midas niet. Die vond Pan veel leuker. Apollo werd boos. ‘Jij kunt niet luisteren! Ik zal je nieuwe oren geven!’ Toen kreeg Midas twee ezelsoren links en rechts op zijn hoofd. De koning schaamde zich en kocht toen een grote puntmuts die hij over zijn oren kon trekken. De punt is een beetje stomp en valt voorover. Je kent het nog wel van de smurfen!
Filippus was een van de apostelen van Jezus. Hij is later in Frygië, het land van Midas, gaan preken. Omdat de Frygische muts van koning Midas zo beroemd was, werd hij de beschermer van de hoedenmakers. Filippus was ook bij Jezus toen er heel veel mensen waren komen luisteren die niets te eten hadden. Filippus wist niet hoe hij dat probleem op moest lossen. In elk geval werd hij daarom ook de beschermheer van de bakkers. Op 3 mei vieren alle mensen die naar hem genoemd zijn hun feest. Dus Flip, Philip en zo! Philip is eigenlijk een Griekse naam. ‘Filos’= vriend en ‘Hippo’ is paard: paardenliefhebber.



OVERWEGING

{mp4}2020pasen5|180|320{/mp4}

ZEG MAAR WAT IK MOET DOEN!
 

COMPUTER
‘Sorry dat ik u stoor, maar heb ik het goed begrepen, dat de Paasdienst morgen wordt uitgezonden?’
Een oudere kerkganger belde me op. Het was een vrouw, maar ‘t woord kerk-‘gangster’
klinkt niet lekker!
‘Ja zeker, dat wil zeggen op de computer. Hebt u een computer?’
Die had ze. Ze belde elke avond met haar kleindochter in Amstelveen
en dan zwaaiden ze naar elkaar en maakten lieve geluidjes.
‘Maar erg handig ben ik er niet in.’
‘Het is niet zo moeilijk. U opent uw browser en surft naar de parochiesite; daar staat een link, rechtstreeks naar Youtube...’
‘Dank uw wel’, antwoordde ze snel.
‘Het klinkt alsof u niet van plan bent het te proberen’, zei ik.
‘Mijnheer, van wat u me zojuist vertelde, heb ik alleen het woord ‘opent’ begrepen. Kunt u niet gewoon zeggen wat ik moet doen?’
‘Oké. ‘klik op Safari, typ ‘parochie- voerendaal en klik op Pasen.’ Deze vrouw wilde helemaal niet begrijpen wat er in haar computer omging en waarom. Ze wilde alleen maar weten, wat ze moest doen. Dat was genoeg! Leg me niks uit! Zeg maar wat ik moet doen...!

AFSCHEIDSSPEECH
Johannes schrijft een hele lange redevoering die Jezus houdt aan het laatste avondmaal.
De taal klinkt hoogdravend, zweverig zelfs. Johannes houdt van de taal van de filosofen.
‘Vertrouw op God en op mij.’, zegt Jezus. ‘In Vaders huis is plaats voor iedereen.
Als jullie mij kennen, kennen jullie ook de Vader. Ik ben de weg, de waarheid en het leven.’
Filippus – Filippus betekent paardenliefhebber – vindt het allemaal te ingewikkeld.
Hoewel de traditie hem als erudiet beschrijft. De iconografie schildert hem vaak met een boekrol in de hand.
Nu denk hij – populair gezegd – : ‘Gooi maar in mijn pet.’ ‘t Zal wel waar zijn,
maar het geloof is er toch niet alleen voor mensen met een diploma,
voor wie doorgeleerd heeft in de theologie. Dus Filippus roept een beetje ongeduldig:
‘Zeg maar wat ik moet doen, dan weet ik genoeg.’
Daarop zegt Jezus: ‘dan doe maar de dingen die ik doe, dan kom je er vanzelf.’
‘Ik ben de weg. Ik ben de waarheid. Ik ben het leven.’

GOOI MAAR IN MIJN PET!
U weet wat een Frygische muts is? Het hoofddeksel was erg populair, al bij de Romeinse soldaten.
De muts loopt uit in een ‘stompe punt’, die naar voren valt boven het hoofd van de drager.
De smurfen hadden zoiets op hun hoofd. Volgens de legende zou hij gemaakt zijn
om de ezelsoren van de legendarische koning van Frygië, Midas, te verbergen.
In Frygië zou Filippus het evangelie hebben verkondigd na Jesus’ dood.
Een jaar of tien geleden maakten Italiaanse geleerden bekend het graf van Filippus te hebben gevonden
in de resten van een uit de derde eeuw stammend heiligdom in de stad Hiërapolis in Frygië.
Het aparte is dat Filippus later de patroonheilige werd van de hoedenmakers.
Trouwens ook van de banketbakkers. Het evangelie vertelt weinig over hem. Filippus was een
van de eerste apostelen. Hij komt even voor in het verhaal over de broodvermenigvuldiging
en wordt daarom soms met broden afgebeeld. Hier bij Johannes treed hij op namens de mensen
die aan Jezus kritische vragen stellen.

DOE MAAR ZOALS IK DEED!
Sympathieke man, vind ik! Ik kom vaker gelovigen tegen zoals hij. Mensen die hun overtuiging vooral beleven als een manier van leven. Christendom niet als een denkwijze, niet als een taal om het leven te doorgronden, maar als een manier van doen, van kijken en van spreken. De ander zien als een net zo’n schepsel, net zo heilig, als je zelf bent. God zien gebeuren in een bezoek aan een zieke, in een stuk brood voor een hongerend kind. Zulke mensen lijken op Filippus. ‘Zeg maar wat ik moet doen.’ ‘Doe maar de dingen die ik doe’, krijgen ze van Jezus als antwoord: genezend en vergevend door het leven gaan met oog voor degene die verloren dreigen te gaan... Dat is de weg, de waarheid en het leven!

 

 

GEBEDEN

God, U die de stenen hebt uitgekozen, die de mensen
al hadden afgekeurd, wij bidden vandaag voor alle kinderen

die geboren zijn met een handicap,
dat zij worden bemind en gewaardeerd
en dat wij van hen iets leren over het leven en over God... Laten ons bidden
 
Wij bidden voor mensen die vaak zijn afgewezen,
gezakt, gedegradeerd en afgekeurd.
Dat zij in staat zijn hun eigenwaarde te houden
met hulp van goede vrienden en trouwe familieleden... Laat ons bidden
 
Bidden we voor alle goede mensen
die ruimte bieden, die groot zijn van hart en geest,
die voor velen een hemel op aarde scheppen.... Laat ons bidden...
 
 
God, schenk leven en waarheid aan de mensheid. 
Geef ons nieuwe hoop en nieuw vertrouwen. 
Dat wij de aarde maken naar hemels model, 
een woning waar plaats is voor velen. 
Openbaar U aan ons als een vader, een moeder, 
die houdt van alle kinderen. Tot in eeuwigheid, amen.